Zimmer MedizinSystems Cryo 6; fizik tedavi, rehabilitasyon, sporcu sağlığı ve dermatoloji uygulamalarında doku ile cildin kontrollü biçimde soğutulması için geliştirilmiş profesyonel bir soğuk hava terapi cihazıdır.
Geleneksel buz torbaları ve soğuk paketlerden farklı olarak uygulama bölgesine temas etmeden kuru soğuk hava verir. Ayarlanabilir hava akışı, farklı uygulama başlıkları, hazır programları ve kullanıcı tarafından kaydedilebilen üç özel programıyla klinik kullanıma uygun bir yapı sunar.
Bu yazıda Zimmer Cryo 6’nın ne işe yaradığını, nasıl çalıştığını, kullanım alanlarını, teknik özelliklerini, Cryo 7’den farklarını ve güvenli kullanımda dikkat edilmesi gereken noktaları ayrıntılı olarak inceleyeceğiz.

Cryo 6, hedeflenen cilt ve doku bölgesini soğuk hava aracılığıyla kontrollü biçimde soğutmak için kullanılan lokal kriyoterapi sistemidir. Cihaz, bulunduğu ortamın havasını filtreleyip kapalı bir soğutma devresinden geçirerek düşük sıcaklıklara indirir. Üretilen kuru soğuk hava, 180 cm uzunluğundaki uygulama hortumu üzerinden hedeflenen bölgeye yönlendirilir.
Cryo 6’nın önemli özelliklerinden biri temassız çalışmasıdır. Uygulama sırasında buz, soğuk paket veya başka bir soğutucu materyal doğrudan cilt üzerine yerleştirilmez. Böylece cilt uygulama boyunca görülebilir ve hava akımının yönü gerektiğinde değiştirilebilir.
Üreticinin güncel ürün bilgilerine Zimmer MedizinSystems Cryo 6 sayfasından ulaşılabilir.
Soğuk hava terapisi, belirli bir vücut bölgesinin düşük sıcaklıktaki kuru hava akımıyla soğutulmasıdır. Kısa süreli ve yoğun uygulamalarla cilt yüzeyinin hızlı biçimde soğutulması veya daha uzun süreli ve orta yoğunluktaki uygulamalarla daha derin dokuların sıcaklığının azaltılması amaçlanabilir.
Cryo 6 broşüründe çıkış havasının -35°C’ye kadar ulaşabildiği belirtilmektedir. Aynı broşürün çalışma sistemi bölümünde ve üreticinin güncel ürün sayfasında ise -30°C çalışma sıcaklığı ifade edilir. Teknik revizyon veya konfigürasyon farklılığı olabileceğinden satın alınacak cihazın kesin sıcaklık değeri güncel teknik doküman üzerinden doğrulanmalıdır.
Havanın sıcaklığı azaldıkça içerisindeki su buharı miktarı da azalır. Cryo 6 tarafından üretilen düşük sıcaklıktaki hava bu nedenle kuru bir uygulama meydana getirir.
Buz torbası veya soğuk paket kullanıldığında cilt üzerinde nem ve yoğuşma oluşabilir. Cryo 6 uygulamasında soğutucu materyal cilde temas etmediğinden böyle bir nem tabakası meydana gelmez.
Kuru ve temassız uygulamanın öne çıkan yönleri şunlardır:
Temassız çalışma riski tamamen ortadan kaldırmaz. Hatalı süre, yoğunluk veya mesafe ciltte soğuk hasarına neden olabilir.
Cryo 6, hedeflenen vücut bölgesinde kontrollü lokal soğutma sağlar. Kullanım amacı ve uygulanacak protokol kişinin şikâyetine, fiziksel durumuna ve uzman değerlendirmesine göre belirlenir.
Başlıca kullanım amaçları şunlardır:
Cryo 6, tek başına hastalıkları iyileştiren veya kesin sonuç sağlayan bir cihaz olarak değerlendirilmemelidir. Uzman tarafından hazırlanan fizik tedavi, rehabilitasyon veya işlem protokolünün destekleyici parçası olarak kullanılabilir.
Cryo 6 kaslar, tendonlar, eklemler ve çevre dokularla ilişkili farklı durumlarda kullanılabilir. Üretici broşüründe belirtilen uygulama örnekleri şunlardır:
Bu durumların her birinde aynı süre ve hava akışı uygulanmaz. Kullanılacak parametreler kişinin sağlık durumu, uygulama bölgesi ve tedavi hedefi dikkate alınarak belirlenmelidir.
Cryo 6; romatizmal hastalıklarla ilişkili ağrı, hareket kısıtlılığı ve eklem sertliğinin yönetimini destekleyen fizik tedavi programlarında kullanılabilir.
Üretici özellikle romatoid artrit ve ilerleyici kronik poliartrit gibi durumları uygulama örnekleri arasında göstermektedir. Ancak aktif hastalık dönemi, dolaşım durumu ve kullanılan ilaçlar göz önünde bulundurularak hekim veya fizyoterapist değerlendirmesi yapılmalıdır.
Cryo 6’nın önemli kullanım alanlarından biri sporcu sağlığıdır. Soğuk hava uygulaması akut spor yaralanmalarında veya yoğun fiziksel aktivitenin ardından planlanan profesyonel toparlanma protokollerinde kullanılabilir.
Sporcu sağlığında belirtilen kullanım örnekleri:
Üretici, Cryo 6 içerisinde hematom, kontüzyon, zorlanma, burkulma ve şişlik gibi durumlara yönelik özel programlar bulunduğunu belirtmektedir.
Cryo 6, bazı nörolojik hastalıklarla ilişkili spastisitenin azaltılmasına yönelik rehabilitasyon programlarını desteklemek için kullanılabilir.
Broşürde verilen örnekler arasında:
bulunmaktadır.
Nörolojik hastalıklarda duyu kaybı, dolaşım bozukluğu veya kişinin rahatsızlığını yeterince ifade edememesi riski artırabilir. Bu nedenle uygulama mutlaka sağlık profesyonelinin gözetiminde gerçekleştirilmelidir.
Cryo 6, bazı dermatolojik ve kozmetik işlemler sırasında veya sonrasında cildin soğutulması ve konforun desteklenmesi amacıyla kullanılabilir.
Başlıca uygulamalar şunlardır:
Cryo 6, kriyolipoliz veya “yağ dondurma” cihazı değildir. Yağ hücrelerini hedefleyerek bölgesel incelme sağlamak amacıyla geliştirilmemiştir.
Cryo 6, oda havasını cihaz içerisine alır ve filtreler. Filtrelenen hava kapalı soğutma devresinden geçirilerek düşük sıcaklığa indirilir. Ardından 180 cm uzunluğundaki hortum aracılığıyla uygulama bölgesine yönlendirilir.
Cihazın çalışma sistemi şu aşamalardan oluşur:
Cryo 6’da farklı hava akış hızları seçilebilir. Ayrıca geniş bir alanın veya küçük ve hedefli bir bölgenin soğutulması için farklı uygulama başlıkları kullanılabilir.
Cryo 6 profesyonel kullanıma yönelik bir cihazdır. Aşağıdaki bilgiler genel çalışma sırasını açıklar; üreticinin güncel kullanım kılavuzunun yerine geçmez.
Uygulama öncesinde kişinin sağlık durumu, cilt bütünlüğü, dolaşımı, duyu durumu ve soğuğa karşı hassasiyeti değerlendirilir. Kullanımın uygun olmadığı veya ek önlem gerektirdiği durumlar belirlenir.
Ciltte açık yara, enfeksiyon, belirgin duyu kaybı, dolaşım bozukluğu, renk değişikliği veya daha önce meydana gelmiş soğuk hasarı bulunup bulunmadığı kontrol edilir.
Cihazın hazır programlarından uygun olanı seçilebilir veya kullanıcı tarafından kaydedilen programlardan biri açılabilir. Cryo 6 üç farklı kullanıcı tanımlı programın kaydedilmesini destekler.
Cihaz açıldığında ilk kullanıcı programı otomatik olarak yüklenir. Böylece en sık kullanılan ayarlara daha hızlı erişilebilir.
Hava akış hızı, uygulamanın amacı ve kişinin toleransına göre ayarlanır. Hedeflenen alanın büyüklüğüne göre uygun başlık takılır.
Hortumun ucu, kullanım kılavuzunda belirtilen mesafe korunarak hedef bölgeye yönlendirilir. Hava akımı küçük bir noktada gereğinden uzun süre sabit tutulmamalıdır.
Opsiyonel taşıyıcı kol kullanılıyorsa hortum eller serbest uygulama için sabitlenebilir. Bu durumda dahi kullanıcı ve cilt düzenli olarak izlenmelidir.
Uygulama boyunca kişinin rahatsızlık düzeyi sorulmalı ve cilt gözlemlenmelidir. Aşırı ağrı, yanma, yoğun uyuşma veya olağan dışı renk değişikliği meydana gelirse uygulama durdurulmalıdır.
İşlem tamamlandığında uygulama bölgesi yeniden değerlendirilir. Kullanılan program, akış seviyesi ve uygulama süresi gerektiğinde hasta kaydına eklenir.
Üretici, bazı hareket terapisi uygulamalarından önce 15–20 dakika soğuk hava uygulanabileceğini belirtmektedir. Amaç, hareket terapisinin uygulanmasını desteklemektir.
Bu süre her hasta için geçerli değildir. Kişinin tanısı, soğuk toleransı ve tedavi planı göz önünde bulundurulmalıdır.
Cryo 6, bazı akut yaralanmalarda kompresyon uygulamalarıyla birlikte kullanılabilir. Kompresyonun basıncı ve soğuk uygulamanın süresi profesyonel tarafından belirlenmelidir.
Kas tetik noktalarının ele alındığı bazı tedavi protokollerinde soğuk hava ile germe uygulamaları birlikte planlanabilir.
Dermatolojik ve kozmetik işlemlerde soğuk hava, uygulama sırasında ve sonrasında bölgesel konforun desteklenmesi için kullanılabilir. Cryo 6 ile kullanılacak lazer veya dermatoloji cihazının üretici talimatları mutlaka kontrol edilmelidir.
Cryo 6, cilde doğrudan temas etmeden kuru soğuk hava verir. Uygulama bölgesi işlem boyunca görülebilir.
Hava akış hızı uygulama ihtiyacına göre değiştirilebilir. Böylece farklı büyüklükteki vücut bölgelerine ve farklı kullanıcı toleranslarına göre ayarlama yapılabilir.
Hortuma bağlanabilen farklı başlıklar sayesinde geniş alanlarda veya küçük ve hedefli bölgelerde soğuk uygulama yapılabilir.
Cihazın hazır programları büyük ve kolay okunan ekran üzerinden seçilebilir. Program seçildikten sonra “Start” düğmesiyle uygulama başlatılabilir.
Sık kullanılan süre ve hava akışı parametreleri üç farklı özel programa kaydedilebilir. Cihaz açıldığında birinci kullanıcı programı otomatik olarak hazır duruma gelir.
İsteğe bağlı taşıyıcı kol, özellikle uzun süren uygulamalarda hortumu sabitleyerek eller serbest çalışma sağlar.
Cihaz üzerindeki geniş cam raf, başka bir yardımcı cihazın veya uygulama ekipmanının yerleştirilmesi için kullanılabilir.
Cryo 6, yüksek performanslı soğutma sistemi sayesinde yoğun klinik iş akışlarında gün boyunca kullanılabilecek şekilde geliştirilmiştir.
Standart çalışma için buz, soğuk paket veya gaz tüpü gerekmez. Bu durum düzenli sarf maliyetinin azaltılmasına yardımcı olur.
Cihazda defrost fonksiyonu bulunur. Hava filtresine kolay ulaşılabilir ve filtre vakumla temizlenebilir.
Teknik bilgiler 2017 tarihli üretici broşürüne dayanmaktadır. Güncel üretim serisinde teknik değişiklikler bulunabileceğinden sipariş öncesinde ürün etiketi ve güncel teknik doküman kontrol edilmelidir.
Standart teslimat içeriği ülkeye, distribütöre ve sipariş edilen konfigürasyona göre değişebilir. Temel sistem genel olarak şu bileşenlerden oluşur:
Aşağıdaki ürünler broşürde opsiyonel olarak gösterilmektedir:
Kesin paket içeriği sipariş öncesinde yazılı teklif üzerinden doğrulanmalıdır.
| Özellik | Cryo 6 | Cryo 7 |
| Kullanıcı ekranı | Düğmeli, geniş dijital ekran | 10 inç dokunmatik ekran |
| Özel program | 3 kullanıcı programı | Birden fazla kişisel program kaydı |
| Fan seviyesi | Ayarlanabilir hava akışı | 1–9 arasında tanımlı seviye |
| Hortum uzunluğu | 180 cm | 250 cm |
| Gövde ölçüsü | 64,5 × 39 × 68 cm | 106 × 50 × 56 cm |
| Ağırlık | 75 kg | Aksesuarlar hariç 60 kg |
| Maksimum güç | 1,3 kW | 1200 VA |
| Kullanım yapısı | Klasik düğmeli kontrol | Yeni nesil dokunmatik kontrol |
| Bağlantılar | Broşürde belirtilmemiş | USB 2.0 ve RS232 |
| Raf | Geniş cam raf | Maksimum 35 kg taşıyan cam raf |
| Taşıyıcı kol | Opsiyonel | Opsiyonel |
Cryo 6 daha klasik ve doğrudan bir kontrol sistemine sahiptir. Cryo 7 ise dokunmatik ekranı, daha uzun hortumu, daha hafif gövdesi ve gelişmiş kullanıcı arayüzüyle yeni nesil kullanım deneyimi sunar.
Her iki model de profesyonel soğuk hava uygulamaları için geliştirilmiştir. Cihaz seçiminde kullanım yoğunluğu, bütçe, mevcut alan, ekran tercihi ve gerekli aksesuarlar birlikte değerlendirilmelidir.
| Özellik | Zimmer Cryo 6 | Buz veya soğuk paket |
| Uygulama biçimi | Temassız kuru hava | Ciltle doğrudan veya dolaylı temas |
| Hava/soğuk seviyesi | Ayarlanabilir | Paket sıcaklığına bağlı |
| Uygulama alanı | Farklı başlıklarla değiştirilebilir | Paketin şekliyle sınırlı |
| Nem oluşumu | Kuru uygulama | Yoğuşma ve ıslaklık oluşabilir |
| Cildin görülmesi | Uygulama sırasında görülebilir | Paket cildi kapatabilir |
| Sarf ihtiyacı | Düzenli buz veya paket gerektirmez | Yeniden soğutma gerekir |
| Tekrarlanabilirlik | Programlar kaydedilebilir | Standartlaştırılması daha zordur |
| Eş zamanlı hareket | Uygun protokolde mümkündür | Paket sabitleme gerektirebilir |
Her iki yöntemde de soğuğa aşırı maruz kalma sonucunda cilt veya doku hasarı oluşabilir.
Soğuk uygulama bilinçsizce yapılmamalıdır. Uygulama öncesinde kişinin soğuğa verdiği tepki, dolaşım durumu, cilt bütünlüğü ve duyu seviyesi değerlendirilmelidir.
Özel dikkat gerektirebilecek durumlar şunlardır:
Bu liste, cihazın resmî kontrendikasyon bölümünün yerine geçmez. Kesin endikasyon, kontrendikasyon ve uyarılar için Cryo 6 ile birlikte verilen güncel kullanım kılavuzu esas alınmalıdır.
ABD Gıda ve İlaç Dairesi, uygunsuz soğuk uygulamalarda uyuşmadan soğuk yanığına kadar uzanan doku hasarları oluşabileceğini belirtmektedir. Genel güvenlik bilgileri FDA’nın soğuk terapi cihazları rehberinde incelenebilir. Bu rehber farklı bir soğuk terapi cihazı kategorisini ele aldığı için Cryo 6 kullanım kılavuzunun yerine geçmez.
Cihazın düzenli ve güvenli çalışması için üreticinin bakım talimatlarına uyulmalıdır.
Temel bakım işlemleri şunlardır:
Cihaz temizlenmeden önce kapatılmalı ve elektrik bağlantısı kesilmelidir. Üreticinin onaylamadığı temizlik maddeleri kullanılmamalıdır.
Üreticinin güncel ürün sayfasında Cryo 6’nın -30°C’ye kadar soğuk hava sağladığı belirtilir. 2017 tarihli broşürün bir bölümünde ise çıkış sıcaklığı -35°C olarak verilmiştir. Kesin değer cihazın üretim serisine göre doğrulanmalıdır.
Hayır. Soğuk hava, hortum üzerinden belirli bir mesafeden hedef bölgeye yönlendirilir.
Uygulama süresi tedavi amacı, uygulama bölgesi, hava akışı ve kişinin toleransına göre değişir. Her kullanıcı için geçerli tek bir uygulama süresi bulunmaz.
Kuru ve temassız uygulama soğuk yanığı riskini azaltmaya yardımcı olabilir. Ancak hatalı mesafe, yüksek hava akışı, uzun uygulama veya duyu kaybı gibi durumlarda soğuk hasarı meydana gelebilir.
Evet. Cihaza üç kullanıcı tanımlı program kaydedilebilir. Birinci kullanıcı programı cihaz açıldığında otomatik olarak yüklenir.
Standart çalışma sırasında buz, soğuk paket veya gaz tüpü gerekmez. Filtre ve bakım parçalarının zaman içerisinde temizlenmesi veya değiştirilmesi gerekebilir.
Üretici, Cryo 6’nın lazer ve fotodinamik terapi sırasında veya sonrasında ağrı yönetimini desteklemek için kullanılabileceğini belirtir. Kullanılan lazer cihazının soğuk hava sistemiyle uyumluluğu ayrıca doğrulanmalıdır.
Hayır. Cryo 6 yağ dondurma veya bölgesel incelme cihazı değildir. Lokal soğuk hava terapisi için geliştirilmiştir.
Hayır. Cryo 6 yalnızca belirli bir vücut bölgesine soğuk hava yönlendirir. Soğuk oda veya bütün vücut kriyoterapi kabini değildir.
Cryo 6 profesyonel klinik kullanım için geliştirilmiştir. Eğitim almamış kişiler tarafından kontrolsüz biçimde kullanılmamalıdır.
Üretici, cihazın yoğun klinik kullanımda gün boyunca çalışabilecek yüksek performanslı bir sisteme sahip olduğunu belirtmektedir. Filtre, defrost ve bakım işlemlerinin zamanında yapılması gerekir.
Cihazın gövde ölçüleri 64,5 × 39 × 68 cm’dir. Ancak hava dolaşımı, 180 cm hortumun hareketi ve uygulayıcının çalışma alanı için cihaz ölçülerinden daha geniş bir alan ayrılmalıdır.
Zimmer Cryo 6; fizik tedavi, sporcu sağlığı, nörolojik rehabilitasyon ve dermatoloji uygulamalarında kullanılabilen profesyonel bir lokal soğuk hava terapi cihazıdır.
Temassız ve kuru soğutma yöntemi, ayarlanabilir hava akışı, farklı uygulama başlıkları, hazır protokoller ve üç kullanıcı tanımlı programıyla klinik uygulamaların standartlaştırılmasına yardımcı olur. Buz, soğuk paket veya gaz tüpü gerektirmemesi düzenli sarf maliyetini azaltır.
Cihazın etkili ve güvenli kullanılabilmesi için hasta seçimi, uygulama mesafesi, süre ve hava akışı eğitimli bir sağlık profesyoneli tarafından belirlenmelidir.